25 februari 2026

Verjaring erfgrens

Door Glenn Kerver

Heeft u al langer dan 20 jaar, zonder protest, een stuk grond van de buurman in uw bezit? Mogelijk is de grond door verjaring uw eigendom geworden. Het bezitsvereiste is hierbij doorslaggevend. Maar wat verstaat men precies onder het juridische begrip ‘bezit’? En als u de eigendom van uw stuk grond heeft verloren op grond van verjaring, wat kunt u dan doen?

Definitie bezit

Het wetboek definieert bezit als ‘het houden van een goed voor zichzelf’ (art. 3:107 BW). Wanneer houdt iemand een goed voor zichzelf? Van belang is of iemand de feitelijke macht over het goed uitoefent met de pretentie eigenaar te zijn. Daadwerkelijk eigendom is niet vereist, zolang de bezitter maar doet alsof hij eigenaar is.

 

>> Heeft u een vraag over dit onderwerp? Laat hier uw gegevens achter. <<

Feitelijk bezit

Het in bezit nemen van de grond kan plaatsvinden door het plaatsen van een hek, schutting, prikkeldraad of haag op de erfgrens. Indien een stuk grond hierdoor bij uw tuin lijkt te horen is er al snel sprake van bezit. In dat geval bestaat er immers feitelijke macht over de grond en zal het veelal lijken alsof u de macht uitoefent in de hoedanigheid van eigenaar. Het snoeien van een struik of iets planten op een stuk grond naast uw tuin is hiertoe echter onvoldoende.

Onderliggende afspraken

Van bezit is geen sprake als men iets huurt, pacht of gebruikt met toestemming van de eigenaar. In die gevallen houdt men het goed niet voor zichzelf maar houdt men het goed voor een ander op basis van de onderliggende afspraken. Zo kan een pachter na 20 jaar niet de eigendom van de grond claimen wegens verjaring.

Verjaring

Indien het bezit zonder titel 20 jaar of langer heeft geduurd, zonder dat de eigenaar hier tussentijds over heeft geklaagd, dan verjaart de vordering van de eigenaar strekkende tot beëindiging van het bezit. De eigenaar kan zijn grond niet meer opeisen en de bezitter wordt eigenaar. Het voorgaande geldt ook indien het grond van de gemeente betreft. Let wel, in 2017 heeft de Hoge Raad geoordeeld dat de oorspronkelijke eigenaar onder bijzondere omstandigheden zijn grond tóch met succes kan terugeisen. Zie hierover meer in de blog: verkrijgende verjaring, erfgrens en bezit te goeder trouw.

Conclusie verjaring

Indien u

(1) langer dan 20 jaar kenbaar de feitelijke macht heeft uitgeoefend over een stuk grond, en

(2) u zich gedurende die periode zichtbaar heeft gedragen als eigenaar van de grond zonder dat de daadwerkelijke eigenaar hierover heeft geklaagd,

(3) terwijl hier geen afspraken aan ten grondslag lagen zoals een huurovereenkomst of toestemming van de eigenaar, dan kunt u mogelijk eigendom verkrijgen door een beroep te doen op bevrijdende verjaring.

U moet het voorgaande wel kunnen bewijzen. En er dient te worden nagegaan of er geen sprake is van bijzondere omstandigheden zoals in het bovengenoemde arrest van de Hoge Raad.

Voorkom verjaring

Bent u eigenaar en maakt een derde gedurende lange tijd gebruik van uw grond? Zorg dan dat afspraken schriftelijk worden vastgelegd zodat er geen twijfel bestaat over het feit dat uw buurman het stuk grond ‘houdt voor een ander’ en niet voor zichzelf. Van bevrijdende verjaring kan in dat geval geen sprake zijn. Gaat uw buurman hier niet mee akkoord? Raadpleeg dan een advocaat zodat u tijdig in kunt grijpen om verjaring te voorkomen. De advocaat kan u tevens adviseren in de mogelijkheden om de eigendom terug te eisen.

Bij vragen kunt u vanzelfsprekend contact met mij opnemen.

Glenn Kerver

Advocaat/partner

Gerelateerde blogs

Vorige slide
Volgende slide

31 maart 2026

Waarop letten bij de Leegstandwet?

Door de opkomst van thuiswerken, is er minder vraag naar kantoorruimte. Daarnaast zijn er complexen die niet meer voldoen aan de veranderende eisen en de eisen van functieveranderingen.

Lees meer

Lees meer over

26 maart 2026

In verzet tegen een verstekvonnis; waar moet u rekening mee houden?        

Wanneer een gedaagde partij in een gerechtelijke procedure niet bij de rechtbank verschijnt of geen verweer voert, wordt hij door de rechter bij verstek veroordeeld. Een rechter wijst de vordering in dat geval toe indien de juiste termijnen en formaliteiten zijn gevolgd en de vordering niet onrechtmatig of ongegrond lijkt (art. 139 Rv). Maar wat kunt u als gedaagde nog doen tegen deze uitspraak, en waar moet u rekening mee houden? U leest er meer over in deze blog.

Lees meer

Lees meer over

10 maart 2026

Wijzigingen in Huisvestingsverordening Den Haag: woningsplitsing en hospita-verhuur

De gemeente Den Haag heeft haar regelgeving aangepast met het oog op het creëren van meer woonruimte zonder nieuwbouw, maar mét behoud van de leefbaarheid. Per 1 april 2026 gelden o.a. de volgende wijzigingen in de Huisvestingsverordening Den Haag.

Lees meer

Lees meer over

25 februari 2026

Verjaring erfgrens

Heeft u al langer dan 20 jaar, zonder protest, een stuk grond van de buurman in uw bezit? Mogelijk is de grond door verjaring uw eigendom geworden. Het bezitsvereiste is hierbij doorslaggevend. Maar wat verstaat men precies onder het juridische begrip ‘bezit’? En als u de eigendom van uw stuk grond heeft verloren op grond van verjaring, wat kunt u dan doen?

Lees meer

Lees meer over

9 februari 2026

De rechten van het kind bij ontruiming van een woning

Op 28 november 2025 heeft de Hoge Raad prejudiciële vragen beantwoord over de rol van de rechten van het kind bij een vordering tot ontruiming van een huurwoning. Dit artikel behandelt de aanleiding voor deze vragen, de kernoverwegingen van de Hoge Raad en de gevolgen voor de (rechts)praktijk.

Lees meer

Lees meer over
Alle artikelen